Wat is krimpflatie precies
Krimpflatie betekent dat een product kleiner wordt of minder inhoud krijgt, terwijl de prijs gelijk blijft of zelfs stijgt. Je betaalt dus in verhouding meer geld voor minder product. Merken gebruiken dit vaak om prijsstijgingen te verbergen, in plaats van de prijs duidelijk te verhogen. Voor jou als consument is het daardoor lastiger om te zien dat je koopkracht daalt.
Waarom winkels en merken dit doen
Fabrikanten hebben te maken met hogere kosten voor grondstoffen, transport en personeel. In plaats van de prijs zichtbaar te verhogen, maken ze verpakkingen een beetje kleiner. Ze hopen dat klanten dit minder snel merken dan een hoger prijskaartje. Zo lijkt het alsof alles hetzelfde is gebleven, terwijl je ongemerkt meer betaalt per gram, liter of stuk.
Hoe herken je krimpflatie in de supermarkt
Krimpflatie valt vaak pas op als je goed oplet. De verpakking ziet er hetzelfde uit, heeft dezelfde kleuren en staat op precies dezelfde plek in het schap. Toch zijn er duidelijke signalen waaraan je het kunt herkennen.
Let op de inhoud in plaats van alleen de prijs
Het belangrijkste wapen tegen krimpflatie ben jijzelf met je oplettendheid. Kijk niet alleen naar de prijs, maar ook naar het gewicht of de inhoud. Vergelijk bijvoorbeeld of een zak chips nog steeds hetzelfde aantal gram bevat als een paar weken geleden, of dat een pot pindakaas stiekem minder gram is geworden. Dit staat meestal klein op de voorkant of achterkant van de verpakking.
Controleer de prijs per kilo of liter
In de supermarkt staat vaak onder het prijskaartje ook de prijs per kilo, per liter of per stuk. Dat is een eerlijkere manier om producten met elkaar te vergelijken. Bij krimpflatie zie je dat de prijs per kilo of liter omhoog is gegaan, terwijl de prijs per verpakking misschien hetzelfde lijkt. Door altijd naar deze eenheidsprijs te kijken, zie je meteen of je echt meer bent gaan betalen.
Kijk naar subtiele veranderingen aan de verpakking
Fabrikanten veranderen soms bewust kleine dingen aan de verpakking als ze de inhoud verminderen. Denk aan een iets hogere doos die van binnen smaller is, rondingen in plastic verpakkingen waardoor er minder in past of dikkere kartonranden. Ook kan de tekst op de voorkant veranderen, bijvoorbeeld van tien naar acht stuks in een verpakking. Door deze details te scannen, ontdek je sneller of er sprake is van krimpflatie.
Wat jij als jonge consument kunt doen
Als jonge journalist of kritische consument kun je krimpflatie gebruiken als onderwerp voor onderzoek. Maak foto's van oude en nieuwe verpakkingen, noteer verschillen in inhoud en houd bij hoe de prijs per kilo of liter verandert. Deel je bevindingen met klasgenoten, via sociale media of in een artikel. Zo help je anderen om bewuster te kopen en laat je zien wat er echt gebeurt in de supermarkt.
Bewust kiezen en je stem laten horen
Merk je dat een product flink is gekrompen terwijl de prijs hoog blijft, dan kun je overstappen op een ander merk of een huismerk. Ook kun je feedback geven aan supermarkten via hun website of klantenservice. Hoe meer mensen aangeven dat ze krimpflatie niet eerlijk vinden, hoe groter de kans dat bedrijven transparanter worden over hun prijzen en verpakkingen.
